Ogasunak %8ko beherakadarekin itxi du 2020a

Aurrekontuak %1eko defizitarekin ixtea aurreikusi du Elma Saiz Ekonomia eta Ogasun kontseilariak.

Nafarroako Foru Ogasunak 3.627,1 milioi euroko diru-bilketa likidoarekin itxi du 2020a, hau da, aurreko urtean bildutako zenbatekoaren aldean, %8ko beherakada izan du. Elma Saiz Nafarroako Gobernuko Ekonomia eta Ogasun kontseilariaren arabera, "beherakada oso esanguratsua, logikoa eta saihestezina da COVID-19aren pandemia eragiten ari den krisi ekonomiko larriaren testuinguruan, baina adierazleek eta aurreikuspenek maiatzean erakusten zutena baino arinagoa izan da, %20 inguruko beherakadarekin".

Zuzeneko zergen bilketa likidoa 1.930,6 milioi eurora iritsi da, eta urte arteko jaitsiera %1,2koa izan da. Bestalde, zeharkako zergetan jaitsiera handiagoa izan da, %14,6koa, 1.671,4 milioi eurora iritsiz.

Ogasunetik nabarmendu dutenez, COVID-19aren krisiak zerga-bilketan eragin dituen ondorioak ez dira hain nabarmenak izan Foru Erkidegoak HFNk zuzenean kudeatutako zergetatik lortzen duen zenbatekoan, %1,5 murriztu baitira. Aldiz, doikuntzen bidezko bilketa garbia, hau da, zeharkako zergen bidez Estatuarekin likidatutako diru-sarreren fluxua, %24 murriztu da. Horrela, ogasunaren zuzeneko kudeaketaren ondoriozko bilketaren pisu erlatiboa 2019an guztizkoaren %71 izatetik, 2020an %76 izatera igaro da, eta zerga-doikuntzena %29tik %24ra murriztu da.

Zerga nagusien portaerari dagokionez, PFEZn, abenduan metatutako diru-bilketa 2019koaren antzeko balioetan mantentzen da maila globalean, orduko zenbatekoa baino zertxobait beherago (-%0,4).

Sozietateen gaineko zergak balio txikiagoak ditu urte arteko kopuruetan, %5eko jaitsiera izan baitu bilketa globalean.

Bestalde, BEZak portaera ona izan du urteko lehen hiruhilekoan, baina ondorengo osasun-krisiak eragina izan du jarduera ekonomikoan eta kontsumoan, eta zerga horren bilketa osoa txikiagoa izan da: 2019ko 1.464,5 milioi eurotik 2020ko 1.413,9 milioi eurora, % 3,5 gutxiago. Hala ere, esportazioen beherakadak itzulketak % 10 murriztea ekarri du. Horren ondorioz, BEZaren zuzeneko kudeaketaren bidez bildutako zenbateko likidoa 2019koa baino % 25,4 handiagoa da, 339,7 milioi euro bildu baitira.

Azkenik, zerga berezien 2020a ixtean, aurreko ekitaldian baino balio txikiagoak ageri dira zuzeneko kudeaketaren bidez bildutakoari dagokionez, % 16,5eko jaitsiera global batekin.

Hausnarketa orokor gisa, Saiz sailburuak ziurtatu du "COVID-19aren pandemiak markatutako 2020koa bezalako ekitaldi batean, zeinak hasierako aurreikuspen guztiak aldatu baititu, ikusi dela lan-atxikipenen hazkunde txiki bat, kontsumoaren bilakaeraren (BEZa eta zerga bereziak) mende dauden zergen beherakada orokor bat, eta 2019ko PFEZaren eta 2019ko Sozietateen gaineko Zergaren kanpainetarako ezarritako aurrekontu-helburuak bete direla. Bestalde, jarduera ekonomikoaren adierazle diren tributuek, hala nola ondare-eskualdaketek eta egintza juridiko dokumentatuek, bilketa-beherakadak izan dituzte.

Aurrekontua ixtea

2020ko diru-bilketaren zifren aurkezpenarekin batera, Saiz sailburuak aurrekontu-itxieraren aurrerapenaren datuak argitaratu ditu. Behin betiko datuak falta dira, baina Nafarroako Gobernuaren aurreikuspenen arabera, defizita %1,05 eta % 1,15 artekoa izango da. Zifra horien aurrean, Ekonomia eta Ogasun sailburuak azpimarratu du zuhurtziak jarraitu beharreko bidea izaten jarraitu behar duela. Ildo horretan, Saizek azpimarratu duenez, "Diru-bilketaren kasuan gertatzen den bezala, diru-bilketaren kopurua espero zitekeena baino hobea da, baina txarra, superabita duten itxierak egiteko joera apurtzen duelako". Saizek azpimarratu duenez, "Nafarroako Gobernuak erantzukizunaren eta zorroztasunaren garrantzi handia defendatu du uneoro, krisia Nafarroako ekonomian eragiten ari den ondorioei aurre egiteko beharrezkoa den zorra adosteko orduan". 2020ko ekitaldiko aurrekontu-itxieraren behin betiko zifrak aurrerago ezagutuko dira, beste erakunde batzuen datuak behin betikoak direnean, hala nola, UPNA, Kontuen Ganbera, enpresa publikoak edo fundazioak.